Chủ quyền biển Đông trên Cửu đỉnh Huế

(CATP) Trên Cửu đỉnh Huế, vua Minh Mạng đã cho đúc nhiều hình ảnh, chi tiết chứng minh biển Đông (bao gồm hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa) là của Việt Nam, khẳng định chủ quyền biển đảo lẻ của triều đình nhà Nguyễn. Thủ tướng Bungari và đoàn khách cao cấp tham quan Cao đỉnh vào tháng 4-2014 tổ quốc Việt Nam qua cửu đỉnh Huế Cửu đỉnh là bộ 9 chiếc đỉnh đồng được đúc tại đế đô Huế dưới thời vua Minh Mạng, bắt đầu từ tháng 10-1835 và tháng 3-1937 thì hoàn tất. Cửu đỉnh được đặt tại vị trí trang trọng nhất trong sân chầu trước Thế Miếu - nơi thờ các vua nhà Nguyễn. Các đỉnh được đặt tên tuần tự và tương ứng với 9 vị vua Nguyễn: Cao đỉnh (Gia Long), Nhân đỉnh (Minh Mạng), Chương đỉnh (Thiệu Trị), Anh đỉnh (Tự Đức), Nghị đỉnh (Kiến Phúc), Thuần đỉnh (Đồng Khánh), Tuyên đỉnh (Khải Định), Dụ đỉnh (Hàm Nghi) và Huyền đỉnh (Duy Tân). Cửu đỉnh được xếp thành một hàng ngang, đối diện với 9 gian thờ trong Thế Miếu. Riêng Cao đỉnh là lớn nhất ứng với vua Gia Long (vua sáng lập triều Nguyễn) được đặt chính giữa và nhích về phía trước so với 8 chiếc còn lại. 179 năm, sang trọng bao biến cố tự nhiên và thời cục, Cửu đỉnh vẫn đứng vững giữa lòng tổ quốc. Mỗi đỉnh tượng trưng cho một đức tính tốt: Cao là mở đầy, chóp đỉnh; Nhân là phúc hậu, điều thiện; Chương là giá trị chuẩn mẫu; Anh là vinh diệu nổi danh; Nghị là sự rắn rỏi, kiên quyết; Thuần là sự hoàn thiện và thanh khiết; Tuyên là sự truyền cảm tốt đẹp; Dụ là nguồn cội sự thịnh vượng và Huyền chỉ nơi sâu thẳm, khép kín 1 chu kỳ để đi vào cõi vĩnh hằng. Số 9 ở đây là số nhiều, là số cực hạn của trời ơi, đầy đủ, hoàn thành. Vua Minh Mạng cho đúc Cửu đỉnh với ý nghĩa: “Đỉnh là để tỏ ra ngôi vị đã đúng, danh mệnh đã trụ lại, thực là đồ trọng ở nhà miếu đường... Đúc 9 cái đỉnh để ở nhà Thế Miếu là để tỏ ý mong rằng muôn năm vững bền, đời truyền đời sau”. Trên mỗi đỉnh có 18 hình khắc (trừ 1 hình khắc tên của đỉnh) từ quai đến đỉnh mô tả cảnh vật, sản vật của giang sơn. 153 (tổng bằng 9) hình ảnh đậm tính dân tộc, tính dân gian của ba miền tổ quốc. Các hình này được phân thành các nhóm: tinh tú, non nước, cửa biển, lãnh hải, quan ải, hoa cỏ, động vật, binh khí, xe thuyền... Và đều được xếp theo con số 9. Các đỉnh có chung hình dạng nhưng các chi tiết, khối lượng và kích tấc khác nhau. Cửu đỉnh Huế được Bộ VH-TT&DL xác nhận là báu vật của nhà nước. Ngoại giả, Cửu đỉnh được đúc là vật dùng để thờ cúng như các đỉnh thường nhật khác, có nhiều chi tiết hoa văn trang trí phức tạp. Bởi vậy, khi đúc đỉnh đòi hỏi phải có một trình độ kỹ thuật cao với những công đoạn kỹ thuật hoàn hảo. Trước đó, thời vua Gia Long, bộ Cửu vị thần công cũng được đúc, cho đặt dưới cổng Ngọ Môn của kinh đô. Chín khẩu thần công được ví là “Thần oai quán quân thượng tướng công Cửu vị”. Thợ đúc Cửu đỉnh thuộc phường đúc Dương Xuân, thành lập khoảng giữa thế kỷ 17, nay là Phường lò Đúc, TP.Huế. Là nơi tập kết các nghệ nhân đúc đồng từ miền Bắc về đế đô Huế. Cửu đỉnh Huế là một tác phẩm nghệ thuật đặc sắc, có giá trị cao về mặt văn hóa và lịch sử của dân tộc Việt Nam, chứa đựng những nội dung tư tưởng của một thời đại, tâm sự và ý niệm của con người về giang sơn, về vũ trụ và thiên nhiên. Cửu đỉnh còn biểu trưng, hàm chứa quyền lực của vương triều đắp lên hết thảy cương vực và tự nhiên của sơn hà, cùng với sức mạnh bảo vệ chủ quyền ấy. Có thể xem những hình này như một bộ “Địa dư chí” được ghi bằng tiếng nói tạo hình của nước ta ở thế kỷ 19, dù không đầy đủ nhưng điển hình, đúng như đề nghị của nhà vua Minh Mạng: “Nay đúc đỉnh, khắc hình tượng sông núi và mọi vật cũng không cần phải khắc đủ cả, duy phải khắc rõ tên, hiệu và xứ sở để nhận biết”. Đây được coi là bộ bách khoa thư của Việt Nam được các học sĩ dưới thời phong kiến soạn. Từ đó đến nay, rất nhiều công trình nghiên cứu về Cửu đỉnh được thực hành. Trong đó phải kể đến công sức của nhà văn, nhà báo, nhà nghiên cứu Dương Phước Thu (TP.Huế) qua cuốn sách “sơn hà Việt Nam qua Cửu đỉnh Huế”. Đây được đánh giá là công trình công phu, đầy đủ, chi tiết về Cửu đỉnh Huế. Hình ảnh biển đảo và chủ quyền của nước ta Một số hình ảnh biển đảo, thuyền, hải sản trên Cửu đỉnh Nhà nghiên cứu văn hóa, lịch sử Phan Thuận An (trú TP.Huế) là người có công phát hiện ra hình ảnh biển Đông (bao gồm hai quần đảo Hoàng Sa, Trường Sa) trên Cửu đỉnh Huế. Ông An cho biết, các hải phận của nước ta đã được triều đình nhà Nguyễn quan tâm đặc biệt. Vua Gia Long đã sai mộ dân ngoại tịch lập đội Hoàng Sa ra bảo vệ quần đảo Hoàng Sa theo như truyền thống có từ thời chúa Nguyễn Phúc Nguyên gần 2 thế kỷ trước. Vị vua sáng lập triều Nguyễn còn tuyên bố về hoạt động chủ quyền của vương triều mình ở Hoàng Sa và Trường Sa mà không có quốc gia nào phản đối hay tranh chấp. Ngoài những hình ảnh về giang san, vũ trụ, tự nhiên, Cửu đỉnh Huế có một số hình ảnh các vùng biển: Đông Hải (biển Đông); Nam Hải (phần lãnh hải nằm ở phía nam của Nam bộ, tiếp giáp với vùng biển của các nước Malaysia, Indonesia...) Và Tây Hải (vùng biển nằm ở phía tây của Nam bộ, tiếp giáp với hải phận của Thái Lan) và các đảo, trong đó có Hoàng Sa. Chủ quyền biển đảo được khắc trên Cửu đỉnh, cụ thể: biển Đông, thuyền, con ba ba (Cao đỉnh); biển Nam, thuyền, cá voi, con đồi mồi (Nhân đỉnh); biển Tây, thuyền rồng, con rùa (Chương đỉnh); thuyền đồng, cửa biển Thuận An (Nghị đỉnh); thuyền, con nghêu trai, cửa biển Cần Giờ (Thuần đỉnh); con sam, con vích, thuyền nhỏ (Tuyên đỉnh); cửa biển Đà Nẵng, cá mú, ghe ô, con hến sò (Dụ đỉnh). Cùng với hai tờ Châu bản triều Nguyễn (đã được UNESCO công nhận là Di sản tư liệu - Báo Công an TPHCM ngày 20-5-2014 đã đăng bài “Châu bản triều Nguyễn - Bằng chứng chủ quyền Hoàng Sa của Việt Nam”) mà ông Phan Thuận An sưu tầm, nghiên cứu, những hình ảnh biển đảo trên Cửu đỉnh xứng đáng được đưa vào hồ sơ biển Đông của Việt Nam để đấu tranh ngoại giao trên trường quốc tế. Ông An đã hiến tặng các tư liệu này cho Bộ Ngoại giao. Những tư liệu, hình ảnh đó góp phần làm phong phú kho tư liệu lịch sử, bảo đảm tính thực tế, chân thực và đầy đủ cơ sở pháp lý theo đúng luật pháp quốc tế về chủ quyền của nước ta đối với Hoàng Sa và Trường Sa của Việt Nam mà Trung Quốc đang xâm phạm.