Con tàu du lịch xuyên "bão" khủng hoảng

cột trụ của phát triển vững bền Suy luận từ logic cuộc sống, trên Diễn đàn Kinh tế mới ở thủ đô Madrid, Tây Ban Nha hồi đầu năm 2013, Tổng thư ký Tổ chức Du lịch thế giới (UNWTO), ông Taleb Rifai đã khẳng định, du lịch là một Trụ cột của sự phát triển kinh tế bền vững. Bất chấp hậu khủng hoảng, năm 2012, số lượng khách đi du lịch toàn thế giới đã vượt qua con số 1 tỷ lượt, chưa kể 5 tỷ lượt khách du lịch nội địa. Tổng kết năm 2013, quờ các trang thông báo điện tử du lịch toàn cầu đều chấp nhận với tỷ lệ tăng trưởng vừa phải - hơn 3 %, tương đương khoảng 45 triệu khách du lịch quốc tế đã tham dự thị trường. Kết quả này hoàn toàn khớp đúng với dự báo du lịch hướng tới 2030 của UNWTO, cách đây 3 năm. Vượt "sóng to, gió lớn", nhiều "đại gia" mất tích, riêng hàng ngũ "thủy thủ đoàn" trên con tàu du lịch "không ngã tay chèo". Năm năm gần đây, du lịch Việt Nam phát triển khá nhanh và trở nên ngành kinh tế quan yếu của giang sơn, hình ảnh Việt Nam đã được biết tới trên thị trường du lịch thế giới và khu vực. Năm 2008, cả nước đón hơn 4,2 triệu lượt khách quốc tế, con số này của năm 2012 là 6,8 triệu và năm 2013 hơn 7,5 triệu - tăng 10,6% so với năm 2012 và tăng gần gấp 2 lần so với dự báo quốc gia. Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Du lịch Nguyễn Mạnh Cường, phân tách: "Thực ra, trong vòng 20 năm qua, chưa năm nào du lịch Việt Nam gặp "sóng to" như năm 2013. Trong 2 tháng đầu năm, lượng khách quốc tế tăng 6% so với cùng kỳ năm trước, nhưng 3 tháng sau đó liên tục sụt giảm. Tính gộp 5 tháng đầu năm 2013, khách quốc tế đến Việt Nam chỉ đạt 2,9 triệu lượt - giảm 1,4% so với cùng kỳ 2012. Vậy mà 6 tháng cuối năm, kết quả kinh doanh tăng mạnh và đã cán đích trước 2 năm so với đích chiến lược phát triển Du lịch Việt Nam đến năm 2015. Năm 2013, tổng doanh thu của ngành du lịch Việt Nam đã vượt ngưỡng 200.000 tỷ đồng, tương đương 6% GDP Việt Nam, góp phần quan trọng xúc tiến tăng trưởng kinh tế, bảo đảm việc làm và an sinh từng lớp, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống..." Được xác định là 1 trong 7 vùng du lịch trung tâm của cả nước, năm 2011, lãnh đạo 7 tỉnh duyên hải miền Trung (từ Thừa Thiên Huế đến Khánh Hòa) đã hợp nhất thành lập Quỹ nghiên cứu phát triển miền Trung, trong đó đặc biệt chú trọng liên kết xây dựng và thực thi các chính sách, đảm bảo phát triển du lịch nhanh, bền vững. So với cả nước, ưu thế trổi và hơn hẳn của miền Trung là du lịch sinh thái biển-đảo. Sở hữu 3 trong số 6 điểm đến đẹp và quyến rũ nổi tiếng thế giới là Lăng Cô-Cảnh Dương, Hội An- đảo Chàm, Nha Trang-Cam Ranh, ngành du lịch các tỉnh duyên hải miền Trung vấn gần một nửa số lượt khách quốc tế đến Việt Nam. Năm 2013, du lịch Nha Trang-Khánh Hòa tiếp dẫn đầu miền Trung với kết quả rất ấn tượng: đón 3,1 triệu lượt khách tạm cư - xếp thứ 2 cả nước, sau TP Hồ Chí Minh, tăng ngót nghét 30% so với năm 2012 và vượt 11,11% chỉ tiêu kế hoạch phấn đấu; doanh thu đạt hơn 3.950 tỷ đồng - tăng 35,85% và vượt gần 32% kế hoạch cả năm. Du lịch bổn phận Theo báo cáo dài hạn của UNWTO, khách quốc tế tại các nước có nền kinh tế mới nổi sẽ tiếp tục tăng trưởng với tốc độ gấp đôi so với mức bình quân chung của thế giới. Nhiều khả năng, đến năm 2020, thị phần toàn cầu của châu Á-Thái Bình Dương tăng 30% và năm 2030 sẽ chiếm 58% thị phần thị trường du lịch thế giới. Lượng khách du lịch quốc tế được dự báo đạt 1,8 tỷ vào năm 2030, nghĩa rằng từ nay đến đó, mỗi ngày có khoảng gần 5 triệu người đăng ký xuất cảnh, để du lịch với nhiều mục đích khác nhau. Điều đó nghĩa là các điểm đến mới nổi sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức. Làm gì và làm như thế nào với sản phẩm của mình nhằm quản lý hiệu quả mà vẫn đảm bảo gia tăng sự hài lòng của du khách (không ngừng tăng nhanh) là câu hỏi đích thực khó. Việt Nam được đánh giá là một trong những nhóm nước có triển vọng tăng trưởng du lịch cao nhất thế giới. Trước đà tăng trưởng của năm 2013, ngành du lịch Việt Nam đang hướng đến mục tiêu năm 2014 sẽ đón 8 triệu lượt khách quốc tế và 40 triệu khách nội địa, tổng doanh thu đạt 220.000 tỷ đồng. Tuy nhiên vấn đề quan trọng hơn là ngành du lịch cần phải tổ chức và xây dựng thương hiệu từng điểm đến gắn với phát triển sản phẩm đặc thù, nhằm đảm bảo tăng trưởng kiên cố và toàn diện. Được sự tài trợ của EU, năm 2014, Viện nghiên cứu phát triển du lịch Việt Nam tiếp kết hợp với các địa phương và cộng đồng doanh nghiệp hoạt động trên lĩnh vực du lịch triển khai dự án phát triển năng lực du lịch có trách nhiệm đối với môi trường và từng lớp. Khái niệm du lịch có bổn phận không xa lạ ở các nước phương Tây, tại Việt Nam, các nhà hoạch định chính sách, các DN du lịch lồng ghép nghĩa vụ trong các loại hình du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng, du lịch làng quê..., Nhằm bảo vệ môi trường, bảo tồn di sản và lôi kéo người dân cùng tham gia, cùng chia sẻ ích. Thực ra, du lịch bổn phận không phải là một sản phẩm cụ thể nào, mà là nghĩa vụ của người hoạch định chính sách, người làm du lịch, khách đi du lịch và tất thảy những ai được hưởng lợi từ du lịch. Cố nhiên, ai cũng biết bãi biển Lăng Cô, Đà Nẵng, Nha Trang đẹp và quyến rũ nhất Việt Nam. Và, đương nhiên "mỗi nơi một vẻ", mỗi điểm đến có điều kiện phát triển sản phẩm du lịch khác nhau. Trong thực tại, du lịch Thừa Thiên Huế hút khách nhờ vỡ hoang giá trị văn hóa truyền thống để xây dựng thương hiệu "thành thị Festival". Đà Nẵng trổi với chương trình cải cách thủ tục hành chính nhằm tập kết vấn nguồn vốn đầu tư bất động sản nghỉ dưỡng. Hội An đứng vững và tỏa sáng trên tinh thần kiên tâm bảo tồn, phát huy vốn cổ. Phó chủ toạ UBND tỉnh Khánh Hòa Trần Sơn Hải, cho biết: "Khánh Hòa định hướng dành ưu tiên đặc biệt cho những dự án du lịch sinh thái và xây dựng các khu nghỉ mát cao cấp". Từ thành công của chuỗi sản phẩm nghỉ mát Vinpearl luxury, TGĐ Công ty TNHH MTV Vinpearl Đặng Thanh Thủy, phân tách: "Điểm đặc biệt của khu vực địa lý sẽ định hình và tạo nên phong cách của khu nghỉ dưỡng, biểu hiện qua lối kiến trúc và tiện nghi tại đó. Phong cách này sẽ được phản ảnh qua dạng hình, kích thước của mỗi căn phòng cũng như chất liệu tạo nên công trình. Sự đồng bộ, hợp nhất trong phong cách của hệ thống trang thiết bị, đồ đoàn, thiết kế nội thất từ khu vực phòng đón khách đến các nhà hàng là điều dễ nhận thấy tại các khu nghỉ dưỡng cao cấp. Nhưng quan yếu hơn cả là nhân tố con người, trình bày qua tinh thần trách nhiệm, tác phong trung thực và chuyên nghiệp trong từng dịch vụ." Phân tích nhân tố bổn phận có thuộc tính quyết định sự phát triển bền vững của thị trường du lịch cao cấp, bà Catherine -TGĐ Sheraton Nha Trang hotel and spa, nói: "Khái niệm du lịch trách nhiệm không xa lạ với các nước phương Tây, nhưng ở Việt Nam gần đây mới đề cập. Du lịch có trách nhiệm được hiểu là nghĩa vụ của chính quyền, của các cơ quan quản lý, các tổ chức, doanh nghiệp, du khách...Về kinh tế, xã hội, văn hóa, môi trường và trong tất cả các lĩnh vực hoạt động du lịch. Du lịch có bổn phận là sự lựa chọn duy nhất có thể kết nối cộng đồng, mở ra thị trường cao cấp". Rõ ràng, du lịch là ngành tạo ra nhiều việc làm và của nả không chỉ cho nội bộ ngành mà còn cho nhiều ngành và cả cộng đồng tầng lớp. Du lịch làm cho cuộc sống chúng ta trở nên tốt đẹp hơn, con người trở nên thân thiện hơn, gần nhau hơn. Dưới góc nhìn kinh tế, phát triển du lịch không chỉ tạo ra công cụ mà còn gia tăng hiệu quả. Nếu được đầu tư đúng hướng, ngành du lịch Việt Nam sẽ góp phần dịch chuyển cơ cấu kinh tế theo hướng "xanh hóa", đó là yếu tố có khả năng đề phòng và giải quyết các xung đột, giúp hồi phục kinh tế từng lớp sau khủng hoảng.